Şirketler ve vatandaşlar için teminatsız SGK borcu erteleme limiti tam 1 milyon liraya çıkıyor. Uzun süredir Ankara kulislerinde konuşulan yeni Torba Yasa teklifinin sınırları nihayet Plan ve Bütçe Komisyonu'nda çizildi. Milyonların gözü kulağı aslında kademeli emeklilik ve varlık barışı haberlerindeydi. Ancak komisyondan geçen metin şimdilik tamamen üretimi, tarımı ve finans merkezli teşvikleri odağına alıyor.
Sokakta en çok konuşulan konulardan biri olan erken emeklilik formülleri, şimdilik ekonomi yönetiminin sıkı maliye politikasına takılmış görünüyor. Hazine, bütçe disiplininden taviz vermemekte kararlı.
Vade süresi iki katına çıkacak. Yeni düzenlemeyle Sosyal Güvenlik Kurumu'na olan borçlarda mevcut 36 aylık tecil süresi 72 aya uzatılıyor. Belediyeler de dahil olmak üzere nakit akışı bozulan tüm işletmeler bu haktan yararlanabilecek. Borç sarmalındaki küçük esnaf için bu kritik bir nefes borusu.
Torba Yasa'da Üreticiye Vergi Kalkanı
Tarım ve sanayi sektörleri için kurumlar vergisi oranı düşüyor. Kabul edilen önergeye göre üretim ve zirai faaliyetlerden elde edilen kazançlara yüzde 12,5 oranında vergi uygulanacak. Maliye bürokrasisi, artan maliyetler karşısında ezilen yerli üreticiyi korumayı hedefliyor.
Bu durum özellikle vergi yükü altında zorlanan sanayiciler tarafından uzun süredir talep ediliyordu. Sadece iç piyasa değil, ihracatçı da paketin radarında. "Yatırım teşvik paketi" olarak adlandırılan bölümler, imalatçı şirketlere doğrudan vergi indirimleri sağlayacak. Ana amaç ülkeye döviz girişini hızlandırmak.
Teklifte Öne Çıkan Başlıklar:
-
SGK borçlarında tecil taksitlendirme süresi 36 aydan 72 aya çıkıyor.
-
Teminatsız SGK borcu tecil limiti 1 milyon TL'ye yükseltiliyor.
-
Üretim ve zirai kazançlarda kurumlar vergisi yüzde 12,5 olarak uygulanacak.
-
İFM'de transit ticaret yapan uluslararası firmaların vergi indirimi yüzde 100'e ulaşıyor.
Ortadoğu'dan Kaçan Sermayeye İstanbul Radarı
Teklifin en dikkat çekici kısımlarından biri hiç şüphesiz dış politika boyutu. ABD, İsrail ve İran hattında giderek sertleşen çatışmalar, uluslararası sermayeyi yeni ve güvenli bir liman arayışına itti. Meclis'teki komisyon üyeleri, yangın yerine dönen bölgeden çıkış yapan küresel şirketleri İstanbul Finans Merkezi'ne (İFM) çekmek istiyor.
Bölgedeki jeopolitik risklerin şirket bilançolarında yarattığı tahribat, devasa fonları yer değiştirmeye zorluyor. Planın kalbinde ise çok büyük bir vergi avantajı yatıyor.
Görüşmeler sırasında bilgi veren üst düzey bir ekonomi yetkilisi, "Savaştan ve belirsizlikten kaçan sermayeyi doğrudan Türkiye'ye çekecek hukuki zemini hazırlıyoruz" diyerek hedefin büyüklüğünü özetledi. İFM'de yürütülen transit ticaret ve yurt dışındaki mal alım-satımlarına aracılık eden firmalar için kazanç istisnası yüzde 50'den yüzde 100'e çıkarılacak.
Sermaye güvence ister. Ankara da tam olarak bu güvenceyi vergiyi sıfırlayarak vermeyi deniyor.
Varlık barışı ve kademeli emeklilik bekleyen milyonlarca vatandaş için umutlar şimdilik başka bahara kaldı. Gözler teklifin oylanmak üzere Genel Kurul'a ineceği salı günkü Meclis mesaisinde.
"Torba yasa", hukuk dilinde resmi bir tanım olmasa da, Türk siyasi literatüründe birçok farklı kanunda değişiklik yapan veya birçok farklı konuyu tek bir çatı altında toplayan kapsamlı kanun tekliflerine verilen isimdir.
Gündelik hayatta ve medyada sıkça duyduğumuz bu kavramın temel özelliklerini şöyle özetleyebiliriz:
1. Neden "Torba" Deniliyor?
Normal şartlarda yasama sürecinde her kanun teklifi, ilgili olduğu alanla (örneğin sadece vergi veya sadece eğitim) sınırlı olur. Ancak torba yasalarda, içine "torba" gibi farklı alanlardan çeşitli maddeler doldurulur. Bir torba yasanın içinde; vergi oranlarından emeklilik haklarına, kamu personelinin özlük haklarından çalışma hayatındaki düzenlemelere kadar birbiriyle doğrudan ilgisi olmayan birçok farklı başlık yer alabilir.
2. Temel Amacı Nedir?
-
Hızlandırma: Tek tek kanun çıkarmak yerine, acil olan veya farklı kanunları etkileyen çok sayıda düzenlemeyi tek bir pakette Meclis'ten geçirmeyi sağlar. Yasama sürecini hızlandırır.
-
Pratiklik: Değiştirilmesi gereken çok sayıda küçük kuralın, tek bir görüşme süreciyle hızlıca güncellenmesine imkan tanır.
3. Nasıl İşler?
-
Hazırlık: Genellikle ilgili bakanlıklar veya iktidar grubu tarafından hazırlanır.
-
Komisyon: TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu gibi ilgili komisyonlarda görüşülür.
-
Genel Kurul: Meclis Genel Kurulu'nda onaylandıktan sonra Cumhurbaşkanı'nın imzasıyla Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girer.
4. Avantajları ve Eleştirilen Yönleri
-
Avantajı: Bürokratik süreçleri kısaltması ve ihtiyaç duyulan yasal düzenlemelerin daha hızlı devreye girmesidir.
-
Eleştirilen Yönü: Hukukçular ve muhalefet tarafından sıkça eleştirilir. En büyük eleştiri, birbirinden farklı konuların tek bir metinde birleştirilmesinin, her maddenin yeterince detaylı tartışılmasına engel olduğu yönündedir. Ayrıca bazen halkın tepki gösterebileceği "ağır" maddelerin, toplum tarafından sevilen "kozmetik" veya "popüler" maddelerin arasına gizlenerek kolayca geçirilmesine imkan sağladığı (bu yüzden bazen "çuval yasa" da denildiği) iddia edilir.
Yorumlar
Kalan Karakter: