Pakdemirli: "Küçükbaşta Avrupa birincisiyiz"

Tarım ve Orman Bakanı Bekir Pakdemirli, Türkiye’nin küçükbaş hayvan sayısında Avrupa birincisi olduğunu söyledi.

Pakdemirli: "Küçükbaşta Avrupa birincisiyiz"
08 Ekim 2021 - 12:26 - Güncelleme: 08 Ekim 2021 - 13:26


Tarım ve Orman Bakanı Dr. Bekir Pakdemirli bir dizi ziyaret ve açılışlara katılmak üzere Karaman’a geldi.
Bakan Pakdemirli’nin, Karaman’daki ilk programı CHS Tarım ve Hayvancılık A.Ş.’de gerçekleştirilen Hayvan Takip Sisteminin açılış töreni oldu.
Buradaki program saygı duruşu ve projenin tanıtım videosunun gösterimiyle başladı. Daha sonra Ankara Ref Ceo’su Erhan Binici, Aselsan Net Genel Müdürü İsmail Karahan, Tarımsal Araştırmalar ve Politikalar Genel Müdürü Dr. Nevzat Birişik sistemle ilgili bilgiler verdiler.
Açılış programında kürsiye gelen Tarım ve Orman Bakanı Dr. Bekir Pakdemirli, konuşmasına, “Bakanlık olarak, ülkemiz tarımını geliştirmek ve üreticimize yeni projeleri sunmak için durmadan, dinlenmeden çalışmalarımıza aralıksız devam ediyoruz.  Bugün de, üzerinde uzun süredir çalıştığımız ve ülkemiz hayvancılığının geleceği için oldukça önemli bir projeyi, Elektronik Hayvan Takip Sistemi'ni Karaman'dan tüm Türkiye'ye tanıtıyoruz. Birazdan projenin detaylarını paylaşacak ve canlı bağlantılarla örnek uygulamaları göstereceğim. Hayvancılığımıza sınıf atlatacak, teknoloji ve inovasyonu üretimle buluşturacak bu projenin, sektöre ve ülkemize hayırlar getirmesini diliyor ve tüm katılımcılara hoş geldiniz diyorum” diyerek başladı.

TÜRKİYE, KÜÇÜKBAŞ HAYVAN SAYISINDA AVRUPA’DA BİRİNCİ
Bakan Pakdemirli, hayvancılığın Türk halkı için kadim bir meslek olduğunu vurgulayarak, “Yüzyıllar önce orta Asya'dan başlayan bu uğraş bugün Anadolu'nun her bir yerinde üretime, istihdama ve ekonomiye katkı sağlamaya devam ediyor. Ülkemiz Hayvancılığına 16 milyarı son üç yılda olmak üzere 19 yılda verdiğimiz 75 Milyar Lira destek ve hayata geçirdiğimiz ulusal ve bölgesel birçok proje ile büyük bir değişim ve kalkınma yaşadı. Hayvancılık desteğini son 3 yılda iki kattan fazla artışla 7,8 Milyar liraya çıkardık. Bu desteklerle ve yeni projeler sayesinde hayvan sayısı ve hayvansal üretimde önemli artışlar sağladık. Özellikle Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemiyle birlikte, doğrudan üreticiye ve üretime dokunan hızlı karar alma mekanizmasının bu artışlarda önemli bir rolü var. Son 3 yılda büyükbaş hayvan varlığımız yüzde 13 artışla, 18,3 milyon başa yükselerek Cumhuriyet tarihinin rekorunu kırdı. Küçükbaş hayvan varlığımız ise aynı dönemde yaklaşık yüzde 29 artışla, 57,3 milyon başa ulaşarak son 30 yılın en yüksek seviyesine ulaştı. Gururla söylüyorum, bugün Türkiye; küçükbaş hayvan sayısında Avrupa'da birinci, büyükbaş sayısında ikinci sırada. Yetiştiricimizin gayreti, bizlerin desteği ve Allah'ın bereketiyle ulaştığımız bu seviyeyi, yeni projelerle inşallah daha da yukarılara taşıyacağız. Tabi üretimdeki bu gelişmeler, hayvancılık ihracatımıza da olumlu yansımaya devam ediyor. Canlı hayvan ve hayvansal ürün dış ticaretinde; 2019'da 585 Milyon Dolar olan dış ticaret fazlasını, 2020 yılında 727 Milyon Dolara çıkardık. 2021 yılının ilk 8 ayında ise 2020 yılının tamamını geride bırakarak 887 Milyon Dolara ulaştırdık. Bu vesileyle tarım ve hayvancılık sektörüne emek veren, alın teri döken  tüm çiftçilerimize, üreticilerimize ve yetiştiricilerimize tek tek teşekkür ediyor, şükranlarımı sunuyorum” dedi.

YEM FİYATLARINDAKİ ARTIŞA MÜSAADE ETMEYECEĞİZ
Tarım ve Orman Bakanı Bekir Pakdemirli, yem fiyatlarındaki aşırı artışa müsaade etmeyeceklerinin altını çizerek, “Et, süt ve yem üreticilerimizin bu durumdan olumsuz etkilenmemesi ve maliyetlerinin azaltılmasını sağlamak amacıyla Toprak Mahsulleri Ofisimiz aracılığı ile “Yem Regülasyon Çalışması” başlattık.  TMO, hasat nedeniyle Haziran ayında ara verdiği uygun fiyatlı arpa ve buğday gibi yem hammaddesi satışına, Temmuz ayında yeniden başladı.  Bu kapsamda; Ekim ayı sonuna kadar 2,6 milyon ton hububatı piyasaya arz etmiş olacağız. Yine, hayvancılık sektörünün kaba yem ihtiyacını karşılamak amacıyla, yem bitkileri desteğimiz de devam ediyor. Son 19 yılda yaklaşık 8 Milyar Lira yem bitkileri desteği ödedik.  Sağladığımız destekler ve yürütülen çalışmalar ile yem bitkileri ekim alanımız 758 Bin hektardan, 2,5 Milyon hektara yükseldi.  Besicimiz ve süt üreticimiz rahat olsun. Tedbirlerimizi aldık, almaya da devam edeceğiz” diye konuştu.

TARIMIN GELECEĞİNDE, BİLGİ, İNOVASYON VE TEKNOLOJİ VAR!
Bakan Pakdemirli, “Tabi, tarım ve hayvancılıktaki gelişme sadece destekle ve hibeyle olmaz. Biraz önce bahsettiğim gibi sektördeki gelişmenin devamını istiyorsak, doğru planlamaya, yerli üretime ve en önemlisi de bilgi ve inovasyona ağırlık vermek zorundayız. Bildiğiniz gibi 2019 yılında Sayın Cumhurbaşkanımızın himayelerinde; 15 yıl aradan sonra 3. Tarım Orman Şûrası'nı düzenledik. Yine Cumhuriyet tarihimizin ilk Su Şurası çalışmalarında ise sona geldik. Tarım Orman şurasında, dijitalleşme, teknoloji kullanımı ve Ar-Ge öne çıkan konuların başında yer alıyor. Son 3 yılda tarımda teknolojinin ve dijitalleşmenin önünü açan çok sayıda marka projeyi hayata geçirdik. Tarımın geleceğinde, bilgi, inovasyon ve teknolojinin olacağını çok iyi biliyoruz. O nedenle geleceğin tarımına şimdiden kendimizi hazırlıyor, üretimi teknolojiyle daha fazla buluşturmaya gayret ediyoruz” dedi.

TÜRKİYE, BÖLGESİNİN EN GÜÇLÜ TARIMSAL AR-GE ALTYAPISINA SAHİP ÜLKESİDİR
Bakan Pakdemirli, Türkiye’nin 60 araştırma enstitüsü, 7 bin civarında araştırma çalışanı ile bulunduğu coğrafyanın en büyük ve en güçlü tarımsal Ar-Ge altyapısına sahip ülkesi olduğunu vurgulayarak, “Bakanlık olarak Ar-Ge çalışmalarımızı daha da geliştirmek için çeşitli kaynaklardan yıllık yaklaşık 1 Milyar Lira bütçe kullanıyor ve tarım sektörünün çözümlerinin yüzde 70'ini bakanlık olarak biz üretiyoruz.  Bakanlık olarak üreticinin maliyetlerini düşürecek ve gelirini artıracak elektrikli traktörden, hayvan aşısı üretimine, arıcılık merkezinden bitkisel gıda Ar-Ge merkezine kadar birçok proje yürütüyoruz.  İhtiyaç duyulan her türlü Ar-Ge ve İnovasyon çalışmasına sonuna kadar destek veriyoruz.  İnanıyoruz ki “Tarımın Geleceği, Geleceğin Tarımı” için daha çok bilgi ve teknoloji üretmeliyiz. Çünkü ancak “Teknoloji Bizimse, Çözüm de Bizimdir” İşte bugün tanıtımını yapacağımız “Elektronik Hayvan Takip Sistemi” tam da bu planlama ve hedef doğrultusunda geliştirdiğimiz, ülkemiz hayvancılığına çok büyük katkı sağlayacak bize ait bir yenilik, bize ait bir teknoloji ve çözümdür. Sizlere öncelikle Elektronik Hayvan Takip sistemi içerisinde yer alan Akıllı Küpeden bahsetmek istiyorum. Akıllı küpe esasen bana ait bir fikir, bir projedir.  Ancak bu projeyi ete kemiğe büründürenler ise bizim mühendislerimiz bizim bilim insanlarımızdır. Bu proje; TAGEM,  ASELSANNET ve AnkaRef ortaklığı ile uygulamaya hazır hale getirildi.  Bu vesileyle bu projede emek harcayan tüm mesai arkadaşlarıma huzurlarınızda gönülden teşekkürlerimi sunuyorum. Peki “Akıllı Küpe” nedir? İşte hepimizin elinde bir cep telefonu var. İletişimden banka işlemlerine, sağlık kontrolünden yol tarifine kadar birçok işlemi, telefonlarımızdan yapıyoruz. Tabi bu işlemleri yaparken cep telefonu günlük yaşantımıza yönelik birçok veriyi de içinde topluyor. Gerektiğinde bizi uyarıyor, yön veriyor, yol gösteriyor. Daha sağlıklı olmak için şu kadar mesafe yürümelisin diyor. Banka ödemeni yap diye seni uyarıyor, sinyal gönderiyor. İstediğin adrese en hızlı şu yoldan ulaşabilirsin diye yol tarif ediyor. Şimdi biz de, deyim yerindeyse, her büyükbaş hayvanın kulağına bir cep telefonu takıyoruz. Tabi bu, daha küçük, kullanımı ve işlevi daha kolay, pili yaklaşık 5 yıl giden bir cep telefonu. Birçok teknolojik özelliğe sahip “Akıllı Küpe” Hayvan Takip Sisteminin önemli bir parçasıdır” diye konuştu.

Bakan Pakdemirli, “Mevcut durumda, hayvansal üretim yapan belirli büyüklükteki işletmelerimiz, ithal sürü yönetim programları kullanmakta ve bu programların verileri yurt dışında tutulmaktadır. Yaptığımız Ar-Ge çalışmaları neticesinde kendi teknoloji ve imkânlarımızla geliştirdiğimiz bu teknolojiyi, yani “SÜRÜ YÖNETİMİNE” hizmet edecek “Elektronik Hayvan Takip Sistemini” imkânlar ölçüsünde üreticimizle buluşturma ana hedefimizdir. Sistemin ilk hedefi yetiştirici ve karar vericiler için önemli olan hayvan verilerinin toplanması ve Bakanlığımız bünyesinde muhafaza edilmesidir. Bu amaçla; Dünyada bir ilk olan Nb IoT tabanlı ''Elektronik Hayvan Takip Sistemi' sayesinde; Hayvanların konumları, Yem yeme ve geviş getirme gibi beslenme durumları, Aşılama kayıtları, Koordinasyon bilgisi ile hareket ve sevk durumları, Kızgınlık ön uyarı bilgilendirmesi, Kulak iç sıcaklığı gibi veriler anlık olarak merkezi programa aktarılmaktadır.  Veriler, biraz önce bahsettiğim, hayvanın kulağına takılan takip cihazında bulunan ve algoritmaları yerli olarak geliştirilen sensörler vasıtasıyla SİM KART teknolojisi ile merkeze iletilmektedir. Sisteme, ileriki dönemlerde yerli ve milli olarak geliştirilecek buzağı besleme robotları, sağım, yemleme ve otomasyon sistemleri ile sütölçer gibi teknolojik donanımlar ilave edilerek tam bir çiftlik yönetim sistemine dönüştürülecektir.  Tanıtımını yaptığımız bu milli hayvan takip sistemi ile yetiştiricilerimiz online olarak İşletmelerindeki hayvanların beslenme durumlarını, Kızgınlık bilgilendirmesi ile doğru zamanda tohumlanması ve döl verimi kayıplarının azaltılması, Hayvan kaybolması veya çalınması durumunda yer bilgisi, Hayvanlarındaki cihazlarının düşmesi,  koparılması gibi durumlarda SMS ile bilgilendirilmesi, Hayvan aşı bilgileri, bölgelerindeki karantina durumu, Damızlık hayvan alımlarında hayvana ait tüm özgeçmiş bilgileri gibi birçok veriyi anlık öğrenme imkânına kavuşacaktır. Koruyucu veteriner hekimlik uygulamaları, uygulayıcı hekim tarafından sisteme cep telefonu veya tablet üzerinden kolayca işlenecektir. Bakanlık olarak bizler de; anlık hayvan mevcudiyetimizi, karantina ihlallerini, aşılama takiplerimizi sistem üzerinden takip edeceğiz.  Ayrıca, elektronik hayvan takip sistemi, hayvan pazarına giriş ve mezbaha da kesime giden hayvanları da anlık izleme fırsatı verecektir. Yine, bu sistem aynı zamanda makine öğrenmesi yaparak, biz karar vericilere ileriki dönemlerde daha fazla bilgiyi sunabilecektir” dedi.

Bakan Pakdemirli, “Öncelikle neden böyle bir projeye ihtiyaç var, bunu kısaca sizlerle paylaşmak istiyorum. Hayvancılık zor bir iş. Hayvancılık yönetimi de hem işletme bazında,  hem de ülke genelinde, üretim, yönetim ve hayvan hareketlerinin giderek karmaşık hale gelmesinden dolayı oldukça zor bir iş haline geldi. Bütün bu zorluklar içinde yetiştiricinin, daha kârlı bir faaliyet yapması için, hayvanlarının durumunu ve sağlığını takip etmesi gerekiyor. İlgili veteriner hekimin; sürü genelini ve her bir hayvanın sağlık, gebelik ve nakil durumunu bilmesi gerekiyor. Bakanlık birimlerinin ise; hayvanların işletmede olup olmadığını, aşı durumunu, karantina durumunu, işletmedeki, ilçedeki, ildeki hayvanların sayısını, gebelik, kızgınlık, tohumlama gibi tüm süreçleri bilmesi ve aksadığında gerekli tedbirleri alması gerekiyor. Çünkü hayvanlarınızın sağlık durumunu, gebelik durumunu, nerde olduğunu ve sürünün genel halini bilmeden hayvancılığı yönetemeyiz, verimi artıramayız, hayvan sağlığını yönetemeyiz. İşte Elektronik Hayvan Takip Sistemi, hayvanınızın nerde olduğunu, beslenip beslenmediğini, doğum, gebelik, kızgınlık gibi biyolojik durumlarının ne olduğunu takip eden ve ilgililere bildiren bir sistemdir. Bu sistem, aldığı bilgilerle içindeki yerli yazılımımızla değerlendirip, yorumlayıp daha sağlıklı, daha verimli ve daha kontrollü bir işletmecilik yapmak için hayvanın sahibine, Sorumlu Veteriner Hekime ve Bakanlık görevlilerine bilgi ve uyarı veren bir sistemdir. İşte kısaca özetlemeye çalıştığım Elektronik Hayvan Takip Sistemi; tüm bu işleri ve çok daha fazlasını yapabilenMilli-Yerli, Bize ait ve Bizim ürettiğimiz bir sistemdir. Bu sistem bizimdir, verileri bizimdir, güvenlik ile ilgili tüm tedbirler alınmıştır” dedi.

HER 100 AKILLI KÜPE İLAVE 20 HAYVAN DEMEK!
Tarım ve Orman Bakanı Bekir Pakdemirli, “İşte böyle, çok fonksiyonlu, verimli ve faydalı teknolojik bir sistemden bahsediyoruz. “Elektronik Hayvan Takip Cihazı” takılan TAGEM Enstitülerinde ve bugün bulunduğumuz özel işletmede hayvanların bulunduğu ortamın görsel olarak izlenmesi ve hayvan hareketlerinin kayıt altına alınabilmesi amacıyla kamera kurulumları da yapılmıştır. “Hayvan Takip Yazılımı” gereksinimleri detaylandırılmış, toplanan verilerin yazılım üzerinde anlamlı bir şekilde incelenmesi ve izlenmesi için gerekli temel modüller tamamlanmıştır. Veri toplamanın büyük bir önem arz ettiği “IoT Platform” gereksinimleri detaylandırılarak, cihazlardan veri alma, verileri işleme ve  Hayvan Takip Yazılımına iletebilme fonksiyonları aktif hale getirilmiştir. Bugün 5 ilde 400 baş hayvanda denemelerini tamamlayarak algoritmalarını oluşturduğumuz sistem yüzde 94 isabet oranıyla çalışmaktadır. Sistemin olası sorunlarını önlemek için 20 bin baş sığırda test etmeye devam edeceğiz. Böylece sistemin her iklim ve ahır şartında kusursuz çalışmasını sağlayacağız. Proje sonucunda elde edilen veriler değerlendirildiğinde bu sistemin uygulandığı hayvancılık işletmelerinde; Süt veriminde yüzde 25 artış, Buzağı veriminde yüzde 20 artış ve Sağlık giderlerinde yüzde 15 azalış tespit edilmiştir. Eğer bu sistemi sadece damızlık dişi hayvanlarımıza takabilirsek ilave yem ve girdi kullanmadan yılda 1 milyon daha fazla buzağı, 2-3 milyon ton ilave süt elde edebiliriz. Yani her 100 Akıllı Küpe ilave 20 hayvan demek.  Elde edilen verim ve hayvan sayısı ile sağlık giderlerinin azalmasını dâhil ettiğimizde, bu teknolojinin yaygın kullanımı sonucunda ülke ekonomisine kısa vadede yıllık 5 milyar, orta vadede ise 10 milyar Lira katkı sunabiliriz” diye konuştu.

AHIR AHIR HAYVAN SAYIMINI DA BIRAKACAĞIZ
Pakdemirli, “Bu sistemin etkin kullanımı için öncelikle üretecimize ilave bir yük getirmeden Bakanlık imkânları ile yaygınlaştırmayı planlıyoruz.  Elbette isteyen hayvancılık işletmelerimiz kendisi de sisteme dâhil olabilirler.  Bunun için akıllı küpe ilk aşamada 20 bin süt sığırına takılacak ve 2022 yılından itibaren kademeli olarak uygun il ve işletmelerde hayvanlara takacağız.  Bu şekilde kademeli olarak 2 milyon hayvanımızı elektronik hayvan takip sistemine dahil ederek nihayetinde tüm ülkede kullanıma sunacağız. Sistem tüm ülkeye yayıldığında nasıl ki hane hane nüfus sayımını bıraktıysak ahır ahır hayvan sayımını da bırakacağız. İlk uygulamaya da Karaman ilimizden başlıyoruz.  Böylece Bakanlık imkânlarıyla geliştirdiğimiz bu sistemi üreticimize ilave bir maliyet getirmeden yetiştiricimizle buluşturacak ve işletme karlılığını artıracağız. Ayrıca geliştirdiğimiz bu yerli ve milli teknolojimizi dost ve kardeş ülkelerle de paylaşacağız. Bu bağlamda ilk olarak önümüzdeki günlerde Azerbaycan da 1.000 hayvana Akıllı Küpe takacağız. Ülkemize, milletimize, çiftçimize, dost ve kardeşlerimize hayırlı uğurlu olsun.

TEKNOLOJİ BİZİMSE, ÇÖZÜM DE BİZİMDİR
Bakan Pakdemirli, Hayvan Takip Sisteminin kurulu olduğu 4 işletmeyle de canlı bağlantıya geçerek, hayvanların nasıl izlendiğini uygulamalı olarak gösterdi.
Pakdemirli, “İlk olarak bize bugün ev sahipliği yapan CHS hayvancılık işletmesini ziyaret edeceğiz. CHS Hayvancılık işletmesi IPARD-I kapsamında destekliğimiz süt işletmelerimizden birisidir. İşletmeye yaklaşık 3 Milyon 346 Bin Lira yatırım yapılmış olup, biz bu yatırım tutarının 2 Milyon 65 Bin Liralık kısmını hibe desteği olarak yatırımcıya verdik. Üretenin her zaman yanında olduğumuzu gösteren güzel örneklerden bir tanesi olan CHS Hayvancılık işletmesini, bir yenilikle daha buluşturuyoruz. Şimdi Hayvan Takip Sistemi teknolojisi uyguladığımız CHS hayvancılık işletmesindeki, hayvanları sistem üzerinden canlı olarak izleyelim. İşletmemizdeki bir hayvanı seçelim ve anlık durumuna bakalım.  Evet, şu anda seçtiğimiz hayvanın işletmedeki diğer hayvanlardan farklı bir hareketliliği ya da yem yemesinde farklılık olup olmadığını buradan görebiliyoruz.  Bulunduğumuz işletmede tören alanımızdaki ineğimizin kulağında elektronik hayvan takip cihazını görebiliriz. Şimdi de Ankara Lalahan'daki Uluslararası Hayvancılık Araştırma Enstitümüzdeki hayvanların durumuna bakalım! Sistemden işletmemizdeki hayvanların detaylarına baktığımızda Kızgın olan hayvanların uyarısını buradan görebiliyoruz. Bu sayede İşletme sahibinin ve veteriner hekimin cep telefonuna bildirim yaparak hayvanın zamanında tohumlanmasını sağlayarak döl verimi kayıplarının azaltılmasına katkı sunmuş oluyoruz. Şimdi de Erzurum Doğu Anadolu Tarımsal Araştırma Enstitüsü işletmesindeki hayvanların durumlarına bakmak istiyorum. Buradaki hayvanların yine canlı olarak izleme ve geviş getirme, yem yeme, kızgınlık gibi durumlarını görme şansımız bulunmakta. Aynı şekilde işletmede hastalık çıktığı varsayımı ile  elektronik karantina uygulamasını test ediyoruz. Bu işletmede yaptığımız kontrol ile bir hayvanın işletmenin sınırları dışına çıktığı uyarısının olduğunu görmekteyiz.  Uyarının detaylarına baktığımızda işletmenin bulunduğu bölgenin karantina Bölgesi olduğu ve hayvanın bu karantina bölgesini terk etiğini tespit edip,  derhal müdahale etme imkânımız bulunmaktadır. Sistemin kurulu olduğu bir diğer ilimiz Adana. Buradaki Araştırma Enstitümüzdeki hayvanların durumlarını incelediğimizde burada yürütülen Anadolu Alacası Projesi kapsamında embriyo üretmek amacıyla senkronize edilen hayvanlardan birinin kızgınlığa geldiği bilgisine ulaşıyoruz. Bilgi anında İşletme Sorumlu Veteriner Hekimine SMS yoluyla iletilerek, tohumlamasının zamanında yapılmasını sağlamış oluyoruz” dedi.

Hayvan Takip Sisteminin şuan da 5 ilde toplam 400 büyükbaş hayvan üzerinde uygulamaya alındığını belirten Bakan Pakdemirli, ürettikleri bu önemli teknolojiyi Azerbaycan’la da paylaşacaklarını belirterek, “2022 yılında Azerbaycan'da belirlenen lokasyonlarda 1.000 adet hayvanda yerli ve milli Hayvan Takip Sistemimizi uygulayacağız. Birlikte birçok alanda kurduğumuz teknolojik işbirliğini, Tarım Teknolojileri transferi ile bir adım daha ileri götüreceğiz. Bu önemli projenin hayvancılık sektörümüze hayırlı olmasını temenni ediyorum. Sözlerime son vermeden önce, “Ülkelerin çöküşü de, yükselişi de tarımla başlar” diyerek, bizlere ilham veren Cumhurbaşkanımız Sayın Recep Tayyip Erdoğan'a buradan sizlerin huzurunda şükranlarımı sunuyorum. Kendisi daima bizlerin, tarım ve orman sektörünün yanında oldu. İnşallah onun liderliğinde Ülkemiz, tarım-orman sektöründe, dünyada söz sahibi ülkeler arasında yer almaya devam edecektir. İnanıyorum ki hayvancılık sektörü; sağlıklı toplumun, güvenilir gıdanın, güçlü ekonominin en temel dinamiği olarak büyümeye devam edecektir. Bu vesileyle; bu önemli projede emeği geçen mesai arkadaşlarıma ve katkı sağlayan herkese bir kez daha teşekkür ediyorum. Bu çalışmaların ülkemiz için hayırlar getirmesini diliyor, sizleri sevgi ve saygıyla selamlıyorum” dedi.

YORUMLAR

  • 0 Yorum