Arabuluculuğun; tarafların içinde bulundukları uyuşmazlığı tarafsız bir üçüncü kişi yardımıyla mahkemeye gitmeden ya da mahkeme yönlendirmesiyle çözmelerinde kullanabilecekleri en etkin yöntem ğunu vurgulayan Av. Alattin Yağcı, “Esasında arabuluculuk, günümüzde dostane yollarla uyuşmazlık çözüm yöntemleri içinde en yaygın olarak bilinen ve uygulanan uyuşmazlık çözüm yöntemidir” .Av. Alattin Yağcı, arabuluculukla ilgili merak edilen soruları yanıtladı.
Arabulucuya başvurmak için öncelikle dava yoluna başvurulmuş olması gerekir mi?
Elbette ki hayır. Dava açılmadan önce arabulucuya başvuru halinde, tarafların ilk toplantıya davet edilmeleri ve taraflarla arabulucu arasında sürecin devam ettirilmesi konusunda anlaşmaya varılıp bu durumun bir tutanakla beldirildiği tarihten itibaren arabuluculuk süreci işlemeye başlar. Önemle altının çizilmesi gerekir ki, arabuluculuk sürecinin başlamasından sona ermesine geçirilen süre, aşımı ve hak düşürücü sürelerin hesaplanmasında dikkate alınmaz.
Arabulucuya başvurmakla diğer yargı süreçlerinden vazgeçmiş mi sayılırsınız?
Hayır, tarafların anlaşmaması halinde dava hakları devam eder.
Arabuluculuk süreci başarısız olursa, oradaki beyanlar ve sunulan bilgiler tarafları bağlar mı?
Taraflar, arabulucu veya arabuluculuğa katılanlar da dahil olmak üzere üçüncü bir kişi, uyuşmazlıkla ilgili olarak hukuk davası açıldığında yahut tahkim yoluna başvurulduğunda, arabuluculuk faaliyeti esnasında, taraflarca ileri sürülen öneriler veya herhangi bir vakıa veya iddianın kabulü delil olarak kullanılamaz ve bunlar hakkında tanıklık yapamaz.
Arabulucuya nasıl başvurursunuz?
Başvuru karşı tarafın, karşı taraf birden fazla ise bunlardan birinin yerleşim yerindeki veya işin yapıldığı yerdeki arabuluculuk bürosuna veya görevlendirilen yazı işleri müdürlüğüne yapılır. Yahut taraflar arabulucuyu, Daire Başkanlığımızın resmi web adresi www.adb.adalet.gov.tr adresinde yer alan güncel arabulucular listesinden seçebilirler.
Arabuluculuk sürecinin maliyeti yüksek midir? Maliyeti kim üstlenir?
Hayır, bir davaya göre kça ekonomik ve az maliyetlidir. Arabulucu yapmış ğu faaliyet karşılığı ücret ve masrafları isteme hakkına sahiptir. Arabulucu, ücret ve masraflar için avans da talep edebilir. Aksi kararlaştırılmadıkça arabulucunun ücreti, faaliyetin sona erdiği tarihte yürürlükte bulunan Arabulucu Asgari Ücret Tarifesi’ne göre belirlenir ve ücret ile masraf taraflarca eşit olarak karşılanır.
Arabuluculuk neticesinde varılan anlaşma bağlayıcı mıdır?
Taraflar arabuluculuk sürecinin sonunda bir anlaşmaya varırlarsa bu anlaşmayı, asıl uyuşmazlık hakkındaki yetki ve görev kurallarına göre belirlenecek hukuk mahkemesine ibraz edip, icra edilebilirliğine ilişkin bir şerh verilmesini talep edebileceklerdir. Bu şerhi içeren anlaşma, ilâm niteliğinde belge sayılır. İcra edilebilirlik şerhinin verilmesi, niteliği itibariyle bir çekişmesiz yargı işi ğundan buna ilişkin inceleme dosya üzerinden de yapılabilecektir. Ancak, uyuşmazlık konusu aile hukukuna ilişkin ise bu işlemler aynı usulle belirlenecek aile mahkemesince ve duruşmalı olarak yapılacaktır. Eğer, davanın görülmesi sırasında arabuluculuğa gidilmiş ise, kuşkusuz ki yukarıdaki iş ve işlemler davaya bakan mahkemece yerine getirilecektir.
ZORUNLU ARABULUCULUK
7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu ile 01.01.2018 tarihinde iş hukukundan kaynaklı uyuşmazlıklarda arabulucuya başvuru dava şartı olarak getirilmiştir.
Kanuna, bireysel veya toplu iş sözleşmesine dayanan işçi veya işveren alacağı ve tazminatı ile işe iade talebiyle açılan davalarda, arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır.
Davacı, arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanağın aslını veya arabulucu tarafından onaylanmış bir örneğini dava dilekçesine eklemek zorundadır. Bu zorunluluğa uyulmaması hâlinde mahkemece davacıya, son tutanağın bir haftalık kesin süre içinde mahkemeye sunulması gerektiği, aksi takdirde davanın usulden red leceği ihtarını içeren davetiye gönderilir. İhtarın gereği yerine getirilmez ise dava dilekçesi karşı tarafa tebliğe çıkarılmaksızın davanın usulden reddine karar verilir. Arabulucuya başvurulmadan dava açıldığının anlaşılması halinde herhangi bir işlem yapılmaksızın davanın, dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verilir.
İş kazası veya meslek hastalığından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat ile bunlarla ilgili tespit, itiraz ve rücu davaları hakkında dava şartı hükmü uygulanmaz.
Arabuluculuk ne sona erer?
* Tarafların uyuşmazlık konusu üzerinde anlaşmaya varması,
* Taraflara danışıldıktan sonra arabuluculuk için daha fazla çaba sarf edilmesinin gereksiz ğunun arabulucu tarafından tespit edilmesi,
* Taraflardan birinin karşı tarafa veya arabulucuya, arabuluculuk faaliyetinden çekildiğini bildirmesi,
* Tarafların anlaşarak arabuluculuk faaliyetini sona erdirmesi,
* Uyuşmazlığın arabuluculuğa elverişli olmadığının veya 4/12/2004 tarihli ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu gereğince uzlaşma kapsamına girmeyen bir suç ile ilgili ğunun tespit edilmesi durumlarında arabuluculuk sürecine son verilir.
Diğer hukuk yollarına göre hem daha kısa sürede sonuç veren hem daha az maliyetli arabuluculuk tüm tarafların faydasına bir sistemdir.
Diğer hukuk yollarına göre hem daha kısa sürede sonuç veren hem daha az maliyetli arabuluculuk tüm tarafların faydasına bir sistemdir.
Yorumlar
Kalan Karakter: