Tarlada kurallar değişti sözleşmesiz ekim artık yasak
Şeker pancarında yeni dönem başlıyor; sözleşmesiz ekim yasaklanıyor, tüm süreç sıkı denetime alınıyor
Şeker pancarı üretiminde köklü bir değişiklik kapıda. Türkiye Büyük Millet Meclisi Tarım, Orman ve Köyişleri Komisyonu’nda kabul edilen yeni düzenleme ile birlikte üretimde sözleşmeli model zorunlu hale getiriliyor. Düzenlemenin yürürlüğe girmesiyle, daha planlı, denetlenebilir ve sürdürülebilir bir üretim yapısına geçilmesi hedefleniyor. Konuya ilişkin değerlendirmelerde bulunan Karaman Ziraat Odası Başkanı Mehmet Bayram, düzenlemenin üretim süreçlerini disipline eden ve üretici haklarını koruyan önemli adımlar içerdiğini belirtti. Bayram, özellikle sözleşmeli üretimin zorunlu hale gelmesinin sektörde ciddi bir dönüşüm yaratacağını ifade etti. SÖZLEŞMESİZ EKİM TARİH OLUYOR Yeni düzenlemeye göre şeker pancarı üretimi artık tamamen sözleşmeli sistem üzerinden yürütülecek. Üreticiler, şeker fabrikaları ile sözleşme yapmadan pancar ekimi gerçekleştiremeyecek. Bu adımın, üretim sürecini kontrol altına alarak arz-talep dengesini koruması ve üreticiyi ekonomik açıdan güvence altına alması amaçlanıyor. FİYATLAR MASADA BELİRLENECEK Düzenleme kapsamında pancar alım fiyatlarının belirlenme yöntemi de değişiyor. Buna göre fiyatlar; şeker fabrikaları ile üreticiler ve temsilcileri arasında yapılacak mutabakatla belirlenecek. Bu sistemle üreticinin fiyat belirleme sürecine doğrudan katılması hedefleniyor. TESLİM SÜRECİNE GÖZLEMCİ ŞARTI Pancar tesliminde fire tespiti ve polarizasyon analizlerinde şeffaflığın artırılması amacıyla yeni bir uygulama getirildi. Buna göre, analiz sürecine üreticileri temsilen kooperatif veya ziraat odalarından bir gözlemci katılacak. Bu sayede olası anlaşmazlıkların önüne geçilmesi hedefleniyor. EKİM ALANLARINI BAKANLIK BELİRLEYECEK Tarım ve Orman Bakanlığı, şeker pancarı ekim alanlarını belirleme yetkisine sahip olacak. Üretim yalnızca belirlenen alanlarda yapılabilecek, gerekli durumlarda ise bu alanlar yeniden düzenlenebilecek. TÜM SÜREÇ SIKI DENETİMDE Düzenlemeyle birlikte ekimden fabrikaya teslimine kadar tüm süreç Bakanlık denetimine tabi olacak. Üretim, taşıma ve analiz aşamaları daha sıkı kontrol altında tutulacak. KURALLARA UYMAYANA CEZA Sözleşmesiz pancar ekimi yapan üreticilere idari para cezası uygulanacak. İzinsiz pancar temin eden şirketlere ise A kotası üzerinden ceza verilecek. Şirketlere yönelik yaptırımların 1 Ocak 2027’de yürürlüğe girmesi planlanıyor.