Savaşın gölgesi tarlaya düştü
Artan maliyetler, su kısıtı ve küresel gelişmeler Karamanlı çiftçiyi yeni sezonda zorluyor
Karaman’da baharlık ekim sezonu başlarken üretici artan maliyetler, su kısıtı ve küresel gelişmelerin etkisiyle zorlu bir sürece giriyor. Sahada yapılan gözlemler, çiftçinin özellikle gübre, mazot ve elektrik fiyatlarındaki artış nedeniyle üretimde ciddi baskı altında olduğunu ortaya koyuyor. Son dönemde ABD-İsrail ile İran arasında yaşanan gerilimin dolaylı etkileri tarım sektörüne de yansırken, temel girdilerde yaşanan yüksek artışlar üreticinin yükünü artırdı. Üre gübresi kısa sürede 20-22 TL seviyesinden 32-33 TL’ye yükselirken, DAP gübresi de 30 TL’den 41 TL’ye çıktı. Petrol fiyatlarında son bir ayda yaşanan yaklaşık %35’lik artış ise özellikle ekim dönemine hazırlanan çiftçiyi doğrudan etkiledi. GİRDİLER CEP YAKIYOR, DESTEK YETERSİZ Artan maliyetler karşısında mevcut desteklerin yetersiz kaldığına dikkat çekilirken, üretimin sürdürülebilirliği için ilave desteklerin kaçınılmaz olduğu ifade ediliyor. SU KISITI ÜRETİMİ DARALTIYOR Su kısıtı bulunan Karaman’da mısır ekim alanlarında yaklaşık %30 daralma bekleniyor. Bu durum, önümüzdeki süreçte ithalatın artabileceğine işaret ediyor. Geçtiğimiz yıl 5 milyon tonluk mısır ithalatı yapılmış olması, riskin boyutunu ortaya koyuyor. Üreticiler ise bu tablo karşısında ürün desenini değiştirmeye yöneliyor. REKOLTE BEKLENTİSİNE GÖLGE DÜŞTÜ Türkiye genelinde buğdayda 23 milyon tonluk rekolte beklentisi dile getirilse de, artan maliyetler ve iklim belirsizlikleri bu hedefin sürdürülebilirliği konusunda soru işaretleri oluşturuyor. FİYATLAR MALİYETE GÖRE BELİRLENMELİ Uzmanlar, yeni sezonda açıklanacak müdahale alım fiyatlarının piyasa şartlarından çok üretim maliyetleri esas alınarak belirlenmesi gerektiğini vurguluyor. Üreticiyi koruyacak fark ödemesi desteklerinin de artırılması talep ediliyor. DIŞA BAĞIMLILIK RİSKİ BÜYÜYOR Gübre ve mazot gibi girdilerde dışa bağımlılık maliyetleri artırırken, tarım iş gücünde de benzer bir risk oluştuğuna dikkat çekiliyor. Bu durum, tarımın stratejik önemini bir kez daha gözler önüne seriyor. YAĞIŞLAR UMUT VERDİ AMA YETERLİ DEĞİL Karaman’da son üç yılın en iyi yağışları görülürken, geçen yıla göre %100’ün üzerinde artış yaşandı. Bu durum buğday ve arpa için olumlu bir tablo oluşturdu. Ancak uzmanlar, verim için Nisan ve Mayıs aylarının kritik olduğuna dikkat çekiyor. Kar yağışının yetersiz kalması ise su kaynakları açısından risk oluşturmaya devam ediyor. ACİL DESTEK ÇAĞRISI Tarımın hem Karaman hem de Türkiye için stratejik bir sektör olduğuna vurgu yapılırken, üreticiler için acil destek adımlarının atılması gerektiği ifade ediliyor. Girdi maliyetlerinin düşürülmesi, su odaklı üretim planlaması yapılması ve müdahale fiyatlarının maliyet bazlı belirlenmesi öne çıkan talepler arasında yer alıyor.