Asrın felaketinin 3. yılı

Türkiye, üç yıl önce bugün Kahramanmaraş merkezli meydana gelen ve 11 ili etkileyen 7,7 ve 7,6 büyüklüğündeki depremlerin acısını yaşamıştı. Yaklaşık 14 milyon vatandaşı doğrudan etkileyen felakette 53 bin 537 kişi hayatını kaybetti, 107 bin 213 kişi ise yaralandı. Depremin ardından devletin tüm imkânları seferber edilirken, “asrın inşası” kapsamında bölgede yüz binlerce konut inşa edildi. 6 Şubat 2023’te saat 04.17’de Pazarcık merkezli 7,7 büyüklüğünde, saat 13.24’te ise Elbistan merkezli 7,6 büyüklüğünde iki büyük deprem meydana geldi. Toplam 120 bin kilometrekarelik alanda etkili olan depremler, 11 il, 124 ilçe ve 6 bin 929 köy ile mahallede ağır yıkıma yol açtı. Afetin ardından 7 günlük milli yas ilan edilirken, bölgede olağanüstü hâl süreci başlatıldı. 650 BİN PERSONEL SAHADAYDI Depremin ardından kamu kurumları, yerel yönetimler, sivil toplum kuruluşları ve gönüllüler büyük bir seferberlik başlattı. Su, gıda, ilaç ve giyecek başta olmak üzere tüm temel ihtiyaç malzemeleri bölgeye ulaştırıldı. Hasar gören 39 bin enkazda ve yaşam belirtisi tespit edilen 26 bin 32 binada arama kurtarma çalışmaları yürütüldü. Müdahale sürecinde 11 bin 488’i uluslararası, 35 bin 250’si arama kurtarma personeli ve 142 bini güvenlik görevlisi olmak üzere toplam 650 bin personel görev aldı. Çalışmalarda 20 bin araç ve iş makinesi, 141 helikopter, 182 uçak ve 23 gemi kullanıldı.TAHLİYE VE BARINMA SEFERBERLİĞİ AFAD koordinasyonunda kara, hava ve deniz yoluyla 3 milyon 549 bin 443 afetzede deprem bölgelerinden tahliye edildi. Afetin etkili olduğu illerde geçici barınma alanları oluşturularak 350 çadır kent ve 428 konteyner kent kuruldu. Bölgeye 1 milyon çadır sevk edilirken, 645 bin çadır kuruldu ve yaklaşık 2,5 milyon afetzedeye barınma imkânı sağlandı. KYK ve MEB yurtlarında toplam 1 milyon 188 bin 218 kişi misafir edildi. Konteyner kentlerde ise 707 bin afetzede barındırıldı. TSK VE KAMU KURUMLARI SEFERBER OLDU Deprem bölgesinde Türk Silahlı Kuvvetleri’ne bağlı 40 binden fazla personel görev yaptı. Arama kurtarma çalışmalarında 29 köpek de kullanıldı. Hava köprüsü kurularak personel ve yardım malzemeleri bölgeye ulaştırıldı, yaralılar tahliye edildi. Deniz Kuvvetleri’ne ait gemiler hem lojistik destek sağladı hem de hastane olarak hizmet verdi. TCG Bayraktar ve TCG Sancaktar gemileri depremzedelere sağlık hizmeti sundu. Bölgede sahra mutfakları kurularak milyonlarca kişiye sıcak yemek dağıtıldı. ASRIN FELAKETİNDEN ASRIN İNŞASINA Depremin ardından geçen üç yılda kalıcı konutların yapımı hız kazandı. Merkezi bütçeden depremin yol açtığı kayıpların telafisi ve risklerin azaltılması için 2025 sonu itibarıyla 3,6 trilyon lira harcama yapıldı. Bugüne kadar deprem bölgesinde toplam 455 bin konut ve 21 bin 690 iş yeri inşa edildi. Yapılan kura törenleri sonucunda 433 bin 667 konut ile 21 bin 690 iş yerinin kurası tamamlandı. İnşaat faaliyetlerinde saatte 23, günde ortalama 550 konut üretim hızına ulaşıldı. EĞİTİM VE ALTYAPI ÇALIŞMALARI Deprem bölgesinde eğitim-öğretimin devamı için 13 bin 321 derslik inşası için 72 milyar lira harcandı, 2 bin 776 derslik güçlendirildi. Üniversite binaları ve kampüs altyapılarının yenilenmesi için de milyarlarca liralık yatırım gerçekleştirildi. Kara yolu, demir yolu, enerji ve şehir içi altyapı projeleri için toplamda yüz milyarlarca liralık yatırım yapıldı. Tarım, sanayi ve küçük işletmelere yönelik destek programlarıyla bölgedeki ekonomik hayatın yeniden canlandırılması hedeflendi. KIRSAL KALKINMA VE ESNAFA DESTEK Şehir merkezlerinin yanı sıra kırsal bölgelerde de çalışmalar yürütüldü. 11 ilde 43 bin yeni dükkân inşa edilirken, 4 bin 333 köyde 63 bin köy evi tamamlanarak hak sahiplerine teslim edildi. Toplam 11 bin kilometrelik altyapı projesi hayata geçirildi. Depremin üçüncü yılında, acıların izleri hâlâ tazeliğini korurken, bölgede hayatın normale dönmesi için yürütülen çalışmalar aralıksız sürüyor.